Espina Hande Ayas
Espina Hande Ayas, nörogelişimsel farklılıklar, regülasyon temelli yaklaşımlar ve beden–zihin–davranış ilişkisi üzerine çalışan bir uygulayıcı ve düşünce geliştiricisidir. Çalışmalarını, bireyleri tanı ve etiketler üzerinden değil; ilişki, regülasyon ve sistem kapasitesi üzerinden anlamayı merkeze alan bir perspektifle yürütmektedir.
Kendisi otizmli bir bireydir. Bu deneyim, çalışmalarının merkezinde yer alan yaklaşımın yalnızca teorik ya da mesleki değil; yaşantısal olarak da içeriden kurulmuş olmasını sağlar. Neuro Tree modeli, otizmi dışarıdan “düzeltilmesi gereken” bir yapı olarak değil; içeriden anlaşılması gereken bir sinir sistemi organizasyonu olarak ele alır.
Geliştirdiği Neuro Tree yaklaşımı, davranışı doğrudan hedef alan müdahaleler yerine, davranışı ortaya çıkaran altyapıyı okumayı amaçlayan bütüncül bir model sunar. Bu model; ilişkiyi zemin, regülasyonu ön koşul, bedeni merkez, zihni genişleyen bir alan ve davranışı sistem çıktısı olarak ele alır.
Espina Hande Ayas, özellikle otizm spektrumu, duyusal hassasiyetler, hiperfokus, erken çocukluk regülasyon güçlükleri ve aile-çocuk etkileşimi alanlarında çalışmaktadır. Klinik gözlem, saha deneyimi ve kişisel nörolojik farkındalığı bir arada ele alarak; çocuklar, aileler ve profesyoneller için yavaşlatan, yükü azaltan ve sistemi koruyan uygulama yolları geliştirmektedir.
Bu kitap, yalnızca bir mesleki aktarım değil; aynı zamanda otizmin içeriden kurulan bir anlayışla nasıl ele alınabileceğine dair bir tanıklıktır. Ayas’ın temel yaklaşımı, “düzeltmek” değil; taşıyabilir olanı görmek ve korumak üzerine kuruludur. Bu nedenle her müdahale öncesinde şu soru merkeze alınır:
“Bu sistem şu anda bunu taşıyabilir mi?”
Espina Hande Ayas, bilgi üretimini yalnızca akademik metinlerle sınırlamaz; sahadan ve kişisel deneyimden gelen bilgiyi kavramsallaştırarak, anlaşılır ve uygulanabilir bir dile dönüştürmeyi hedefler. Neuro Tree yaklaşımı da bu çabanın bir ürünü olarak; otizmli bireyler, aileler ve uzmanlar için ortak ve güvenli bir düşünme zemini sunar.
